20. BỒ ĐÀO NHA ( PORTUGAL)

CỘNG HÒA BỒ ĐÀO NHA

Diện tích : 92.000 km2      Dân số : 10.600.000 ( 2007 )     Thủ đô : Lisbon

MAP BO DAO NHA copy

I. QUỐC GIA NHỎ HƯỚNG VỀ PHÍA ĐẠI TÂY DƯƠNG

1. Bồ Đào Nha chia sẻ bán đảo Iberia với Tây Ban Nha

Đảo Azores

Đảo Azores, Bồ Đào Nha từ lâu là cầu nối giữa châu Âu và châu Mĩ . Đảo này còn nhiều vùng hẻo lánh, bao phủ rừng rậm xanh tươi

Bồ Đào Nha là một quốc gia ở Tây Nam châu Âu, chiếm phần phía tây của bán đảo Iberia và phân chia bán đảo này với Tây Ban Nha. Phía tây và nam Bồ Đào Nha được bao bọc bởi Đại Tây Dương, phía bắc và phía đông giáp với Tây Ban Nha. Lãnh thổ Bồ Đào Nha còn bao gồm hai quần đảo tự trị : quần đảo Azores và Madeira, đều nằm ở Đại Tây Dương.

Với vùng đất nhiều đồi núi và bờ biển trải dài khoảng 837km dọc Đại Tây Dương, Bồ Đào Nha hướng về biển là lẽ tự nhiên. Có nhiều người Bồ Đào Nha đi biển. Một thủy thủ Bồ Đào Nha nổi tiếng, Bartholomew Dias, đã khám phá ra mũi Hảo Vọng năm 1487. Mười năm sau một nhà hàng hải Bồ Đào Nha khác, Vasco da Gama, tiếp tục đi vòng qua châu Phi và tìm ra con đường mới tới An Độ. Bồ Đào Nha đã chiếm vài vùng trên thế giới làm thuộc địa, ở cả Phương Đông và Tân Thế Giới. Brazil có thời là thuộc địa của Bồ Đào Nha.

Giống như Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha có nhiều thuộc địa nước ngoài. Nhiều nước ở Nam Mỹ trước kia là thuộc địa Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha nay đã được độc lập. Ngoài ra còn những vùng đất khác ở châu Phi do Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha cai trị. Hai lãnh thổ lớn nhất của Bồ Đào Nha ở châu Phi là Angola và Mozambique, rộng hơn diện tích Bồ Đào Nha gấp nhiều lần. Chúng đã mang đến cho Bồ Đào Nha nhiều nguồn lợi như cà phê, đường, vải, dầu cọ, và khoáng sản quý giá. Bồ Đào Nha còn sở hữu thuộc địa Macao ở Viễn Đông trong 442 năm, nhưng lãnh thổ này đã giao trả cho Trung Hoa vào tháng 12 năm 1999.

2. Bồ Đào Nha có hình dáng gần như chữ nhật.

1280px-The open fields of Algarve

Đồng bằng gợn sóng Algarve

Beach_at_Albufeira-A beach in Albufeira

Bãi biển Albufeira , thành phố nằm ở vùng Algarve, cực nam Bồ Đào Nha

Sông Tagus ( sông Tajo hay Tejo ) chia Bồ Đào Nha làm hai vùng. Về phía bắc sông Tagus là vùng đồi núi trù phú xanh tươi, nhiều mưa và khí hậu mát mẻ. Vùng này còn nổi tiếng với các vườn nho, đặc biệt là thung lũng sông Douro, là nơi trồng nhiều nho để sản xuất rượu Port, loại rượu vang nổi tiếng của Bồ Đào Nha. Phía nam từ sông Tagus cho đến tận Algarve, vùng cực nam Bồ Đào Nha địa hình chủ yếu là đồng bằng gợn sóng, khí hậu hơi ấm và khô hơn, nơi đây là nguồn sống của nhiều hình thức nông nghiệp, bao gồm vườn nho, cánh đồng trồng lúa mì, và trồng sồi lấy vỏ bần và ôliu. Vùng cực nam là Algarve, là vùng nổi tiếng về mùa hè nóng với hàng dặm bãi biển rực nắng.

3. Bồ Đào Nha có khí hậu ôn đới hải dương

250px-Location of the Algarve Region in context of the national borders

Vùng Algarve ở cực nam Bồ Đào Nha

Bồ Đào Nha có khí hậu hải dương, thay đổi tùy theo độ cao và vị trí gần hay xa biển. Phía bắc Bồ Đào Nha mưa nhiều. Vùng duyên hải phía bắc mưa khoảng 1520 mm / năm. Mưa gia tăng theo độ cao. Miền núi phía bắc sườn tây mưa khoảng 2.300mm/ năm. Càng xuống phía nam mưa giảm dần. Ở cực nam, vùng Algarve, mưa trung bình chỉ khoảng 380mm / năm.

Phía nam Bồ Đào Nha, mùa hạ dài và nóng, mùa đông ôn hoà. Phía tây bắc, mùa hạ ngắn hơn và ẩm ướt hơn, trong khi mùa đông ấm áp và ôn hoà do ảnh hưởng của biển. Phía đông bắc mùa hạ có thể nóng cháy da, mùa đông dài lạnh lẽo và có nhiều tuyết. Nhiệt độ trung bình hàng năm ở phía bắc sông Douro khoảng 10oC ; giữa Tagus và Douro, khoảng 16oC ; và thung lũng sông Guadiana, khoảng 18oC.

4. Các sông chính của Bồ Đào Nha.

1280px-sông Tagus ở Lisbon

Sông Tagus chảy qua thành phố Lisbon

Đa số các sông chính của Bồ Đào Nha đều bắt nguồn từ cao nguyên trung tâm Meseta của Tây Ban Nha. Sông Tagus, với thành phố Lisbon nằm ở cửa sông, là con sông dài nhất (1038km ). Bắc ngang qua sông này là cầu Vasco da Gama dài 17, 2km, dài nhất châu Âu. Sông Douro dài 897km, với thành phố Porto nằm ở cửa sông. Sông Mido từ miền núi của vùng Galicia Tây Ban Nha chảy về phía nam hình thành một phần biên giới phía bắc của Bồ Đào Nha. Các con sông này đều cắt thành những hẻm vực hẹp xuyên qua vùng núi, và mở rộng khi chúng đổ vào Đại Tây Dương. Sông Guadiana dài 778 km, bắt nguồn từ trung tâm Tây Ban Nha, chảy về phía nam và hình thành phần biên giới đông nam với Tây Ban Nha. Có gần hai ngàn đập trên sông Guadiana, lớn nhất là đập Alqueva ở miền nam Alentejo của Bồ Đào Nha. Alqueva là hệ thống gồm đập, nhà máy phát điện, hệ thống thủy lợi dẫn nước cho vùng nông nghiệp rộng lớn. Khi cửa đập được đóng năm 2002, hồ chứa nước đàng sau đập tạo thành một trong các hồ nhân tạo lớn nhất châu Au. Hồ này là nơi lý tưởng cho việc phát triển du lịch trong vùng. Sông Mondego dài 234km, chảy qua miền trung tây của thành phố Coimbra, có nguồn ở Serra da Estrella của Bồ Đào Nha.

1280px-The vineyards that produce port wine are common along the hillsides that flank the valley of the River Douro in northern Portugal.

Vùng trồng nho để làm rượu vang Port ở vùng đồi hai bên sông Douro

Các cửa sông rộng hình thành bởi các sông chảy về phía tây, cắt xẻ bờ biển Bồ Đào Nha và tạo thành những phá nước mặn. Tuy nhiên, phần lớn bờ biển Bồ Đào Nha thẳng và có nhiều bãi cát. Các cảng thiên nhiên tốt của Bồ Đào Nha là Aveiro, Porto de Leixoes, Lisbon, Porto, và Setúbal. Đây là các cảng sâu quan trọng sử dụng để xuất khẩu dầu mỏ và khí thiên nhiên.

5. Tài nguyên thiên nhiên

Sồi bần ở đồng bằng Alentejo

Do mưa ít và thường xuyên hạn hán đồng bằng Alentejo phía nam Bồ Đào Nha không thích hợp cho nhiều vụ mùa, nhưng thích hợp cho các loại cây chịu hạn. Alentejo là vùng xuất khẩu sồi bần chính của bồ Đào Nha. Đây là quan cảnh sồi bần rải rác trên đồng bằng gần thành phố Aljustrel.

Rừng bao phủ 40% diện tích Bồ Đào Nha, và nhiều vùng, đặc biệt là ở miền núi, là nơi thích hợp cho lâm nghiệp. Tuy nhiên, Bồ Đào Nha kém về tài nguyên đất nông nghiệp. Đất trồng thường có nhiều cát, bị acid hoá và thường có nguồn gốc từ núi lửa, ngoại trừ đất phù sa màu mỡ có nhiều mùn của hạ lưu sông Tagus.

Thực vật và động vật của Bồ Đào Nha hầu như giống hệt với Tây Ban Nha. Loại cây phong phú nhất là thông, sồi, sồi bần, cây bạch đàn, và ôliu. Thực vật Bồ Đào Nha cũng phản ảnh khí hậu. Phía bắc Bồ Đào Nha là rừng sồi và thông. Ở vùng đất thấp gợn sóng rộng lớn thuộc trung nam Bồ Đào Nha ta thấy các dãy rừng sồi bần và ôliu. Xa về phía nam, đặc biệt là phía bờ biển thực vật trở nên thưa thớt hơn, và đồng cỏ lan rộng. Rừng nhường chỗ cho loại cây bụi Địa Trung Hải, gồm phần lớn là các cây bụi rải rác và cây bụi thường xanh.

tắc kè hoa

Tắc kè hoa loài bò sát tiêu biểu của vùng Bắc Phi cũng hiện diện ở Bồ Đào Nha

Thú hoang dã có chó sói, mèo rừng, cáo, lợn rừng, dê rừng, nai, thỏ. Phía nam có tắc kè hoa, loài bò sát tiêu biểu của vùng Bắc Phi cũng hiện diện. Bồ Đào Nha cũng là nơi cư trú của nhiều loài chim di trú quan trọng như : chim cốc, diệc bạch, cà kheo cánh đen, hồng hạc, cò, trảu, kền kền. Có hơn 200 loài cá. Nổi tiếng là cá mòi cơm và cá ngừ, có rất nhiều ở ngoài khơi bờ biển Bồ Đào Nha.

Bồ Đào Nha rất giàu về khoáng sản. Phần lớn các khoáng sản đều không được khai thác vì mục đích thương mại, mãi đến sau Chiến tranh thế giới thứ hai ( 1939- 1945) mới khai thác. Các những khoáng sản quan trọng nhất là đồng, vàng, kaolin, cẩm thạch, muối mỏ, thiếc, uranium, khoáng chất vonframit, là khoáng chất gốc của tungsten. Bồ Đào Nha cũng có nguồn thủy điện phong phú ở các sông, hồ và đang tiếp tục phát triển. Tuy nhiên Bồ Đào Nha thiếu nguồn nhiên liệu và phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu để đáp ứng nhu cầu năng lượng của quốc gia này.

6. Dân cư, dân tộc

Người Bồ Đào Nha là sự kết hợp của vài chủng tộc, chủ yếu là người Iberians, Romans. Ngôn ngữ chính là tiếng Bồ Đào Nha. Ngoài ra là các ngôn ngữ khác của người thiểu số, bao gồm tiếng Galician, Miranda Do Douro, và Caló, tất cả đều là ngôn ngữ La Mã giống tiếng Bồ Đào Nha.

II. CÁC MIỀN ĐỊA HÌNH CHÍNH CỦA BỒ ĐÀO NHA.

1. MIỀN BẮC BỒ ĐÀO NHA : Vùng đông dân, có nhiều nông trại nhỏ

1280px Serra da Estrela from Alva valley

Rặng Serra da Estrela với đỉnh ở trung tâm bao phũ tuyết nhìn từ thung lũng Alva.

Phía bắc là vùng gồ ghề lởm chởm và có nhiều đồi núi. Các đỉnh núi nhô cao hơn 1200m, trải rộng từ sườn của sơn nguyên trung tâm Meseta ngang qua phía bắc lãnh thổ. Ở phía tây và nam, các dãy núi thoải dần về phía đồng bằng duyên hải rộng lớn. Đồng bằng này là vùng thâm canh nông nghiệp và có tốc độ đô thị hóa nhanh. Hai thành phố lớn của Bồ Đào Nha là Lisbon và Porto, đều nằm ở đồng bằng này.

Chaves

Cánh đồng màu mỡ ở Chaves, tỉnh nhỏ phía bắc Bồ Đào Nha thuộc thung lũng sông Tâmega. Phía sau là núi Brunheiro che chắn thành phố khỏi những cơn gió cắt da thổi vào tháng hai, tháng ba .

Ở trung tâm là dãy núi cao nhất và lớn nhất của Bồ Đào Nha, dãy Serra da Estrela, dài 100km rộng 30km, hình thành bởi khối granite khổng lồ, đỉnh cao nhất là Malhao de Estrela. Từ Serra có nghĩa là núi, tương tự như từ Sierra của Tây Ban Nha. Trong tiếng Bồ Đào Nha, Estrela có nghĩa là “ngôi sao”. Núi của các ngôi sao là một cái tên đẹp đối với dãy núi có độ cao 1991m so với mực nước biển này. Thật vậy, vách núi dốc đứng lởm chởm kỳ lạ và nhiều hẻm vực, các dòng suối và hồ vùng núi, các khu rừng xinh đẹp và phong cảnh nguy nga hùng vĩ đã tạo thành một trong những vùng tuyệt vời nhất của Bồ Đào Nha.

1280px-The town of Sintra sitting atop the Sintra Mountains, the exposed granite formation of igneous rock extending to the Atlantic Ocean

Thị trấn Sintra nằm trên đỉnh núi Sintra

Các dãy núi trung tâm thấp dần về phía tây nam thành vùng đồi gần Sintra, thị trấn nhỏ ở tây bắc Lisbon. Sau đó đổ dốc về phía Đại Tây Dương ở mũi Roca, điểm cực tây châu Âu. Phía nam sông Tagus là vùng đất thấp gợn sóng, trải rộng tới các đồng bằng vùng Baixo Alentejo của Bồ Đào Nha. Các dãy đồi Serra de Monchique, trải dài tới Đại Tây Dương ớ Mũi Saint Vincent, ngăn các đồng bằng này khỏi vùng cực nam của Algarve.

Cabo_da_Roca_lighthouse- The Cabo da Roca lighthouse, overlooking the promontory towards the Atlantic Ocean

Mũi đá Roca và hải đăng trên đỉnh

Miền Bắc Bồ Đào Nha, giống như miền Bắc Tây Ban Nha, nhận được nhiều mưa hơn miền Nam. Dù lượng mưa hàng năm từ 1500 – 2500mm, nhưng những tháng mùa hè thường khô khan. Bắp được trồng ở các thung lũng và trên các sườn đồi bậc thang. Từ lâu nay, vụ mùa bắp đều phải dẫn nước. Nước có thể được dẫn từ các bể chứa bằng đá qua các kênh đào. Ơ một số vùng máy bơm nước được sử dụng để bơm nước thẳng từ sông vào. Việc sử dụng nguồn nước quý báu này được điều khiển một cách cẩn thận.

Serra_de_Monchique

Các dãy đồi Serra de Monchique, trải dài tới Đại Tây Dương ớ Mũi Saint Vincent, ngăn các đồng bằng này khỏi vùng cực nam của Algarve.

Các nông trại ở phía bắc Bồ Đào Nha thường nhỏ ( khoảng 2 hecta ) và vùng nông nghiệp thường đông dân, do đó người ta phải tận dụng hết đất trồng. Đậu và bắp cải thường trồng xen kẽ với bắp. Đất nông nghiệp tốt, ít khi sử dụng để trồng nho : nho thường trồng trên các sườn đồi bậc thang và trên các giàn quanh nhà. Lúa được trồng ở những vùng đất thấp, ẩm ướt dọc biển. Thông và bạch đàn mọc trên sườn đồi có đá. Nhựa thông dùng để làm dầu thông. Một số sườn đồi phủ đầy cây thạch nam và cây bụi thấp. Cây thạch nam và cây bụi dùng làm ổ rơm cho gia súc.

Vùng đồi phía bắc Bồ Đào Nha chứa vài khoáng sản quan trọng như tungsten, uranium. Các dây bên trong bóng đèn tròn và ống điện tử radio đều làm bằng tungsten. Tungsten cũng được trộn với thép để làm các bộ phận của động cơ phản lực.

Porto : “ Bắc đô”, hải cảng ở miền Bắc Bồ Đào Nha

O_Porto_-_Portugal_04

Porto, thành phố bậc thang bên sông Douro

Porto nằm bên bờ bắc sông Douro, được xây dựng trên các nền đất cao và sườn dốc của sông. Chúng ta có thể gọi nó là thành phố bậc thang. Cùng với Lisbon, Porto là một trong những trung tâm kinh tế chính và là đô thị trọng điểm của Bồ Đào Nha. Rượu vang Port là ngành công nghiệp và là hàng xuất khẩu quan trọng của thành phố. Các sản phẩm khác gồm cá chế biến, vải, quần áo. Nhiều công ty lớn có văn phòng ở thành phố này.

Mặc dù là trung tâm kinh tế, Porto cũng là thành phố hấp dẫn nhiều du khách mỗi năm. Trong số những địa điểm hấp dẫn của thành phố là khu phố cổ, với đường phố hẹp, rãi sỏi cuội. Nhà thờ lớn được xây dựng thế kỷ XII có kiến trúc La Mã ; và tháp Clerics, một kiến trúc bằng đá granite (thế kỷ XVIII) cao 75m. Đại học Porto và Viện bảo tàng Quốc gia cũng nằm tại thành phố này.

2. MIỀN NAM BỒ ĐÀO NHA : Nổi tiếng có nhiều cây sồi bần.

Đồi gợn sóng Alentejo ,

Đồi và đồng bằng gợn sóng Alentejo

Nửa phía nam của Bồ Đào Nha, mệnh danh là Alentejo, có nhiều đất bằng phẳng hơn nửa phía bắc . Đây là vùng đồi và đồng bằng gợn sóng với các vùng nông nghiệp qui mô lớn và đồng cỏ. Cực nam của Bồ Đào Nha là Algarve là vùng có lượng mưa ít khoảng 250 đến 750 mm / năm. Mưa chủ yếu vào mùa đông, mùa hè rất khô khan. Algarve là vùng chịu ảnh hưởng mạnh mẽ bởi người Moor. Thậm chí ngày nay ảnh hưởng Moor vẫn còn hiện diện ở tiếng địa phương và kiến trúc. Với khí hậu ấm và bầu trời Địa Trung Hải, Algarve cũng đã trở thành trung tâm du lịch và là nơi cư trú của nhiều người về hưu.

1024px-Quercus_suber_algarve-Cork Oak

Cây sồi bần

Mặc dù mùa hè khô khan, miền Nam Bồ Đào Nha vẫn là vùng nông nghiệp giống với vùng duyên hải và thung lũng miền Nam Tây Ban Nha. Đó là vùng đất của cam và ôliu, cũng như các cánh đồng được dẫn nước và các khu vườn. Vài làng đánh cá nằm dọc bờ biển và cừu dê được nuôi trên các đồng cỏ ở vùng đồi biên giới.

Trong số những sản phẩm nổi tiếng của vùng này là bần. Bần là vỏ dầy của cây sồi. Vỏ này được cắt cẩn thận khi cây được 25 tuổi. Nó có thể được cắt mỗi mười năm một lần sau khi cây được 100 tuổi. Cây sồi, với cái vỏ bảo vệ và lá thường xanh, rất thích hợp với mùa hè khô khan, và nó không cần được dẫn nước. Cây sồi cũng cung cấp quả đấu, là món tuyệt vời để nuôi heo.

Vỏ sồi bần được dùng làm sàn trong buồng vô tuyến và các nơi cần sự yên tĩnh. Nó cũng được dùng bên trong nắp chai soda để giữ hơi. Các sử dụng khác là nút bần của chai, phao ở lưới cá, giấy bồi cách điện. Vỏ sồi bần là hàng xuất khẩu hàng đầu của Bồ Đào Nha. Bồ Đào Nha đã cung cấp ½ nhu cầu về vỏ sồi bần cho toàn thế giới.

thu hoach sồi

Thu hoạch sồi bần

Các ngư dân dọc bờ biển Bồ Đào Nha dong thuyền ra Đại Tây Dương, vùng gần lãnh thổ. Họ cũng đi tới bờ tây Phi châu và tới ngư trường lớn gần Newfoundland. Ở vùng biển gần họ bắt cá sardines, cá ngừ, cá đối, cá thu. Ở vùng biển Phi châu họ bắt vài loại cá biển khác. Ở ngư trường lớn họ bắt cá tuyết.

Sau nông nghiệp, ngư nghiệp là hoạt động quan trọng nhất để kiếm sống ở Bồ Đào Nha. Cá, đặc biệt là cá sardin , được đóng gói với dầu ôliu, là hàng xuất cảng quan trọng nhất. Mặc dù có nhiều làng đánh cá nhỏ dọc bờ biển nhưng Lisbon là cảng đánh cá chính.

Lisbon : Thủ đô và thành phố lớn nhất

View of the statue and the arch - Square

Quảng trường Praça do Comércio (Commerce Square) ở Lisbon gần sông Tagus

Trên bản đồ ta thấy Lisbon nằm ở sông Tagus. Cửa sông này vừa rộng vừa sâu hình thành một cảng tuyệt vời cho tàu bè. Nó là một cảng quan trọng nhất ở phía tây châu Âu, hơi lớn hơn cảng Boston của bang Massachusetts (Mĩ), và có dân số 566.400 ( 2005).

Giống như Porto, Lisbon được xây trên nền đất cao của các ngọn đồi hai bên sông. Nhiều con đường lát đá hoa được sắp xếp theo kiểu mẫu rất lôi cuốn. Các vỉa hè đẹp và bền, nhưng chúng sẽ trở nên trơn trượt nếu bị ướt.

1280px-MertolaCCBYChurch of Nossa Senhora da Anunciação (formerly a mosque), Mértola.

Nhà thờ Nossa Senhora da Anunciação ở thị trấn Mértola phía đông nam Bồ Đào Nha, gần biên giới với Tây Ban Nha có kiến trúc Moorish

Giống như nhiều thành phố khác ở phía nam Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha, các toà nhà vuông vức màu trắng của kiến trúc Moorish có thể được trông thấy ở Lisbon. Nhiều nhà ở thành phố có cổng sắt đẹp và có sân rộng ; nhiều nhà trồng hoa dọc các ban công, và tường thường được lát gạch đẹp.

Lisbon còn là trung tâm công nghiệp chính và là nơi nổi tiếng về nghề đóng tàu, lọc dầu, hoá chất, xi măng, thực phẩm chế biến, máy móc, giấy, và vải. Sản phẩm nhập khẩu chính của thành phố là dầu mỏ và nguyên vật liệu khác, đặc biệt là máy móc, thiết bị điện. Hàng xuất khẩu chính là vỏ sồi bần, cá hộp, dầu ôliu, nho, và rượu vang. Lisbon còn là trung tâm công nghiệp dịch vụ của Bồ Đào Nha, bao gồm dịch vụ ngân hàng, tài chính, bảo hiểm, và dịch vụ viễn thông. Đa số các công ty quốc tế có các hoạt động kinh doanh ở Bồ Đào Nha đều đặt trụ sở ở Lisbon. Trong những thập niên gần đây chính quyền quốc gia đã nỗ lực hiện đại hoá ngành giao thông và các cấu trúc hạ tầng khác của thành phố, và ngành du lịch đã trở thành nguồn thu nhập chính.

Digital StillCamera

Thang máy Elevador de Santa Justa

Lisbon còn là đầu mối giao thông đường bộ, đường xe lửa, phi trường quốc tế quan trọng. Hệ thống giao thông công cộng của Lisbon bao gồm màng lưới xe điện, xe lửa và xe bus. Hệ thống thang máy kéo bằng dây cáp đưa hành khách lên xuống các vùng đồi dốc của thành phố. Thang máy nổi tiếng là Elevador de Santa Justa, một lồng thang máy bằng sắt khổng lồ ở trung tâm Lisbon, nâng cao 45m để du khách tham quan quang cảnh thành phố. Hệ thống giao thông được tu sửa và mở mang thêm để chuẩn bị cho “Hội chợ Quốc tế năm 98“. Hai cầu lớn nhất châu Au là Cầu 25 Tháng 4 và Cầu Vasco da Gama vượt sông Tagus tới Lisbon.

III. ĐẶC ĐIỂM KINH TẾ

1280px-Lisbon's port, one of the largest and most important ports in Europe.

Cảng Lisbon, một trong những cảng lớn và quan trọng nhất ở châu Âu

Mặc dù nền kinh tế Bồ Đào Nha đã trải qua sự thay đổi đáng kể từ thập niên 1970, Bồ Đào Nha vẫn nằm trong số các quốc gia kém phát triển ở châu Âu. Hai sự kiện ảnh hưởng sâu sắc tới sự phát triển kinh tế của Bồ Đào Nha là cuộc cách mạng 1974 và việc Bồ Đào Nha tham gia vào Cộng đồng kinh tế châu Au vào năm 1986, tiền thân của Liên Minh châu Au.

Trước cuộc cách mạng, công nghiệp, nông nghiệp, tài chính vẫn tập trung vào một số gia đình giàu có. Công nghiệp, nông nghiệp Bồ Đào Nha đều yếu kém và cần nhiều nhân công, và việc đầu tư tài chính của quốc gia đều hướng về các nguồn lợi từ thuộc địa Phi châu. Chính quyền cách mạng đã từ bỏ sức mạnh kinh tế bằng việc trả lại độc lập cho các thuộc địa ở Phi châu. Đồng thời truất hữu các điền trang ở trung tâm và nam Bồ Đào Nha, thiết lập các nông trường tập thể. Ngân hàng và các công ty bảo hiểm, theo sau là các nhà máy công nghiệp đều bị quốc hữu hoá, ngoại trừ các công ty thuộc sở hữu nước ngoài. Tuy nhiên, phần lớn các công ty nhà nước đều kém hiệu năng và góp phần tạo nên sự thâm thủng về tài chính. Vào đầu thập niên 1980 Bồ Đào Nha lại tư nhân hoá các xí nghiệp quốc doanh, giảm nông nghiệp tập thể, nhanh chóng tham gia vào Cộng đồng châu Âu năm 1986. Nhờ vậy kinh tế Bồ Đào Nha dần dần hồi phục. Tuy nhiên, Bồ Đào Nha vẫn phải đương đầu với nhiều khó khăn. Nền kinh tế Bồ Đào Nha gia tăng 2,8 % vào năm 1995, 1996 và 1997. Năm 2005 tổng sản phẩm quốc nội là 183,3 tỉ USD.

1280px-The cultivated hillsides of the Douro river valley of Northern Portugal.

Vùng canh tác nông nghiệp ở sườn đồi dọc sông Douro phía bắc Bồ Đào Nha

- Nông nghiệp, lâm nghiệp và ngư nghiệp : Nông nghiệp, kể cả lâm nghiệp và ngư nghiệp chiếm 13% lực lượng lao động và đóng góp 2,9% GDP (2005). Lúa mì là nông sản chính. Cà chua, bắp, củ cải đường, lúa mì, lúa mạch, lúa và khoai tây được trồng ở những vùng được dẫn nước. Rừng ôliu, vườn cam, táo, nho và lê được trồng ở nhiều nơi. Bồ Đào Nha là một trong những nước dẫn đầu về xuất khẩu rượu vang, đặc biệt là rượu vang Port được sản xuất ở những vùng quanh Porto và dầu ôliu. Cừu, dê, ngựa, gà, và bò, đặc biệt là bò dành cho các cuộc đấu bò.

Khoảng 40% Bồ Đào Nha là rừng, và rừng quốc gia cung cấp gỗ, hạt dẻ, và hơn nửa vỏ sồi bần của thế giới. Rừng thông cung cấp nhựa thông. Năm 2005 sản lượng gỗ đạt 11,1 triệu m3 khiến Bồ Đào Nha trở thành một trong những nước dẫn đầu châu Âu về sản xuất bột giấy và giấy. Bồ Đào Nha cũng là một trong những nước sản xuất nhiều sồi bần nhất thế giới.

Serra_da_Estrela_II_Portugal

Vùng trượt tuyết ở Serra_da_Estrela

Ngành kinh doanh cá suy thoái nhưng vẫn giữ địa vị quan trọng trong nền kinh tế Bồ Đào Nha. Cá sardines là loại cá hàng đầu được đánh bắt dọc theo bờ biển, theo sau là cá thu, bạch tuộc, cá bơn. Nghề nuôi trồng thủy sản có tầm quan trọng ở Bồ Đào Nha. Lisbon, Setúbal, Matosinhos, và Portimao là cảng đánh cá và trung tâm chế biến hải sản chính.

- Công nghiệp : Là ngành kinh tế quan trọng của Bồ Đào Nha, tỉ lệ lao động công nghiệp là 33% và đóng góp 25% GDP. Các ngành công nghiệp quan trọng gồm thực phẩm chế biến, thức uống, vải, quần áo, giày dép, máy móc, xe hơi, hoá chất và dược phẩm, gỗ, sồi bần, chế biến dầu mỏ, vật liệu xây dựng, đồ điện. Ngành đóng tàu, có thời là hoạt động kinh tế chính ở Bồ Đào Nha đã suy thoái, nhưng ngành sửa chữa tàu vẫn là ngành quan trọng ở một số vùng duyên hải. Các sản phẩm của nghề thủ công, như đồ vải lanh, đồ sứ, gạch men azulejos ( là loại gạch nổi tiếng trên thế giới ).

- Dịch vụ và du lịch : Năm 2005 ngành du lịch đóng góp hơn 73% GDP, giúp bù đắp vào sự thiếu hụt về thương mại của Bồ Đào Nha.

 * Yêu cầu các bạn tham khảo bài viết nếu có copy nên trích dẫn nguồn www.cacnuocchauau.com/home. Đề tài này đã đăng ký ở Sở Khoa học Công nghệ Đồng Nai, đã được Hội đồng khoa học thẩm định tháng 9/2006, xin đừng dùng nó lập website riêng, cướp công sức người khác, người tự trọng không làm vậy. Mỗi bài tác giả phải mất công sức dịch rất lâu, sắp xếp bố cục, lựa chọn hình ảnh thích hợp với nội dung, với tâm huyết yêu nghề  tác giả mong muốn đóng góp chút công sức biên soạn nó  dành cho các bạn yêu thích bộ môn địa lý, dùng để giảng dạy, tham khảo.